ഇറാനുമായുള്ള സംഘർഷത്തിന് താൽക്കാലിക വിരാമമിടാനുള്ള നിർദേശമാണ് ട്രംപ് തള്ളിയത്.
ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അറാഖ്ചിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ മുന്നോട്ടുവെച്ച ഏഴ് ദിവസത്തെ പദ്ധതിയിൽ അമേരിക്ക ഇറാനിലെ തുറമുഖങ്ങളിലെ നാവിക ഉപരോധം പിൻവലിക്കണം, ഇറാന്റെ എണ്ണ വിൽപ്പനയ്ക്കുള്ള ഉപരോധം ഇളവ് ചെയ്യണം, ലെബനനും ഉൾപ്പെടുന്ന വെടിനിർത്തൽ അംഗീകരിക്കണം എന്നിവയായിരുന്നു പ്രധാന വ്യവസ്ഥകൾ.
പകരമായി ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറക്കാനും അമേരിക്കയുമായി ആണവ ചർച്ചകൾ പുനരാരംഭിക്കാനുമായിരുന്നു ഇറാന്റെ വാഗ്ദാനം. അമേരിക്ക പദ്ധതി അംഗീകരിച്ചാൽ ആദ്യ നാലോ അഞ്ചോ ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ആവശ്യമായ നടപടികൾ പൂർത്തിയാക്കി ആറാം ദിവസം ഹോർമുസ് തുറക്കുമെന്നും ഏഴാം ദിവസം അമേരിക്കയുമായി അന്തിമ കരാറിനുള്ള ചർച്ചകൾ തുടങ്ങുമെന്നും അറാഖ്ചി വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. ജൂണിൽ അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിൽ ധാരണയായ മെമ്മോറാണ്ടത്തിലെ കാര്യങ്ങളാണ് പുതിയ നിർദേശത്തിലും ഉൾപ്പെടുത്തിയതെന്നും ഇറാൻ വ്യക്തമാക്കി. ഖത്തർ വഴിയാണ് നിർദേശം അമേരിക്കയിലെത്തിച്ചത്.
എന്നാൽ ഇറാന്റെ തുറമുഖ ഉപരോധം പിൻവലിക്കാൻ ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തിന് താൽപര്യമില്ലെന്നാണ് റിപ്പോർട്ട്. സാമ്പത്തിക സമ്മർദം തുടർന്നാൽ അമേരിക്കക്കും ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾക്കും അനുകൂലമായ വ്യവസ്ഥകൾ അംഗീകരിക്കാൻ ഇറാൻ നിർബന്ധിതമാകുമെന്നാണ് വാഷിങ്ടണിന്റെ വിലയിരുത്തൽ. അതേസമയം ആണവ വിഷയത്തിൽ ഇരുരാജ്യങ്ങളും ഇടനിലക്കാർ വഴി ചർച്ച തുടരുന്നുണ്ട്.
ഐക്യരാഷ്ട്ര പൊതുസഭയിൽ ട്രംപ് ഇറാന് ആണവായുധം സ്വന്തമാക്കാൻ അനുവദിക്കില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. തെരഞ്ഞെടുപ്പ് വരെ ഇറാൻ വിഷയത്തിൽ ആഭ്യന്തര രാഷ്ട്രീയം സ്വാധീനിക്കില്ലെന്നും ട്രംപ് പറഞ്ഞിരുന്നു. എന്നാൽ മിഡ്‌ടേം തെരഞ്ഞെടുപ്പിന് ശേഷം വീണ്ടും ആക്രമണം ഉണ്ടാകാമെന്ന് സഹായികളോട് പറഞ്ഞതായാണ് റിപ്പോർട്ട്. അതേസമയം മറ്റ് അടിയന്തര സാഹചര്യങ്ങൾക്കായി പരിമിതമായ ആയുധശേഖരം സംരക്ഷിക്കേണ്ടതിനാൽ വലിയ തോതിലുള്ള സൈനിക നീക്കത്തിന് ട്രംപ് മടിക്കുന്നതായും റിപ്പോർട്ടിലുണ്ട്.
ലോകത്തെ വ്യാപാര എണ്ണ, വാതക കയറ്റുമതിയുടെ ഏകദേശം അഞ്ചിലൊന്ന് കടന്നുപോകുന്ന ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് സംഘർഷത്തിലെ പ്രധാന സമ്മർദകേന്ദ്രമാണ്. കപ്പൽ ഗതാഗതത്തിലെ തടസ്സങ്ങൾ ഊർജ വിപണിയെയും ബാധിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ഖത്തർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള രാജ്യങ്ങൾ അമേരിക്ക–ഇറാൻ പരോക്ഷ ചർച്ചകൾ പുനരാരംഭിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെയാണ് പുതിയ നിർദേശം. എന്നാൽ മുൻ ചർച്ചകൾ പലതവണ പരാജയപ്പെട്ടത് ഇരുപക്ഷത്തിനുമിടയിലെ അവിശ്വാസം വർധിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ഇറാനിലും ചർച്ചകളെച്ചൊല്ലി ഭിന്നാഭിപ്രായങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്. ചില കടുത്ത നിലപാടുകാരായ നേതാക്കൾ അമേരിക്കയുമായുള്ള ചർച്ചകളെ വിമർശിച്ചു. ഇറാൻ പാർലമെന്റ് സ്പീക്കർ മുഹമ്മദ് ബാഗർ ഖാലിബാഫും നേതൃത്വത്തിനുള്ളിലെ വ്യത്യസ്ത നിലപാടുകൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയിട്ടുണ്ട്. ഏകദേശം ഏഴ് മാസമായി തുടരുന്ന അമേരിക്ക–ഇസ്രയേൽ യുദ്ധത്തിൽ ഇറാനിൽ അയ്യായിരത്തിലധികം പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടതായി അറാഖ്ചി പറഞ്ഞതായും റിപ്പോർട്ടിലുണ്ട്.
അതേസമയം ലെബനനെ ഉൾപ്പെടുത്തിയുള്ള വെടിനിർത്തലാണ് ഇറാൻ നിർദേശിച്ചിരിക്കുന്നത്. യെമനിലെ ഹൂതി–സൗദി സംഘർഷം ഈ നിർദേശത്തിന്റെ പരിധിയിൽ വരുമോ എന്നത് വ്യക്തമല്ല. ഹൂതികളുടെ ആക്രമണം ബാബ് അൽ മന്ദബ് കടലിടുക്കിലും സമ്മർദം സൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഹോർമുസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മുൻ ധാരണയിൽ ഇറാന് താൽക്കാലികമായി കടലിടുക്കിന്റെ നടത്തിപ്പിൽ പങ്കാളിത്തം നൽകുന്നതിനെക്കുറിച്ചും ചർച്ച നടന്നിരുന്നു. എന്നാൽ പിന്നീട് യെമനിലെ സംഭവവികാസങ്ങൾക്ക് പിന്നാലെ സൗദി നിലപാട് മാറുകയും ഒമാനിൽ നടക്കാനിരുന്ന ഗൾഫ് നേതാക്കളുടെ യോഗം റദ്ദാക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു.
Note ; വാർത്തയ്ക്കായി ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന ചിത്രങ്ങൾ ബെസോറ ന്യൂസിന്റെത് അല്ല . വാർത്തയുടെ പൂർണതയ്ക്കുവേണ്ടി മറ്റ് സോഴ്‌സുകളിൽ നിന്നും എടുത്തതാണ് .
